Τι είναι η σκολίωση

Η σκολίωση είναι μια κατάσταση κατά την οποία η σπονδυλική στήλη δεν παραμένει ευθεία, αλλά παρουσιάζει πλάγια απόκλιση μεγαλύτερη από 10 μοίρες. Στην ακτινογραφία, η σπονδυλική στήλη μπορεί να σχηματίζει καμπύλες που θυμίζουν τα γράμματα “S” ή “C”.

Η αλλαγή αυτή μπορεί να επηρεάσει τη στάση του σώματος και να προκαλέσει:

• ασυμμετρία στους ώμους
• διαφορά στο ύψος της λεκάνης
• ανομοιόμορφη γραμμή μέσης

Η πιο συχνή μορφή είναι η ιδιοπαθής σκολίωση, η οποία εμφανίζεται κυρίως σε παιδιά και εφήβους, ιδιαίτερα κατά την περίοδο της ανάπτυξης, και παρατηρείται συχνότερα στα κορίτσια.

Αίτια

Ανάλογα με την αιτία, διακρίνονται διάφοροι τύποι σκολίωσης:

• Ιδιοπαθής σκολίωση: είναι η πιο συχνή μορφή και η ακριβής αιτία της δεν είναι γνωστή. Φαίνεται να υπάρχει κληρονομική προδιάθεση.
• Συγγενής σκολίωση: οφείλεται σε ανωμαλίες στη διάπλαση των σπονδύλων πριν τη γέννηση. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να σχετίζεται με άλλα προβλήματα υγείας.
• Νευρομυϊκή σκολίωση: εμφανίζεται σε παθήσεις που επηρεάζουν τα νεύρα και τους μύες, λόγω μυϊκής αδυναμίας ή ανισορροπίας.

Συμπτώματα

Στα αρχικά στάδια, η σκολίωση συνήθως δεν προκαλεί πόνο και μπορεί να περάσει απαρατήρητη. Συνήθως γίνεται αντιληπτή από αλλαγές στην εικόνα του σώματος, όπως:

• ασυμμετρία στους ώμους ή στις ωμοπλάτες
• ανομοιομορφία στη μέση
• μετατόπιση του κορμού προς τη μία πλευρά
• προεξοχή πλευρών, ιδιαίτερα κατά την κάμψη προς τα εμπρός

Σε μεγαλύτερες καμπύλες, μπορεί να εμφανιστεί πόνος στην πλάτη ή περιορισμός της κινητικότητας.

Διάγνωση

Η διάγνωση ξεκινά με κλινική εξέταση, κατά την οποία αξιολογείται η στάση του σώματος και τυχόν ασυμμετρίες.

Για την επιβεβαίωση και τη μέτρηση της καμπύλης, απαιτείται ακτινογραφία ολόκληρης της σπονδυλικής στήλης σε όρθια θέση (Full Spine X-ray). Η σοβαρότητα της σκολίωσης εκτιμάται με τη γωνία Cobb.

Η πάθηση εντοπίζεται συχνότερα στην εφηβεία, ιδιαίτερα μεταξύ 10 και 15 ετών, γι’ αυτό και συνιστάται προληπτικός έλεγχος σε αυτές τις ηλικίες.

Θεραπεία

Η επιλογή της θεραπείας γίνεται εξατομικευμένα και εξαρτάται κυρίως από το μέγεθος της καμπύλης και την ηλικία του ασθενούς.

• Παρακολούθηση: εφαρμόζεται σε ήπιες μορφές, όπου απαιτείται τακτικός έλεγχος για τυχόν εξέλιξη.
• Κηδεμόνας (νάρθηκας): χρησιμοποιείται σε παιδιά και εφήβους με μέτριες καμπύλες, με στόχο να περιοριστεί η επιδείνωση.
• Χειρουργική αντιμετώπιση: προτείνεται σε μεγάλες καμπύλες ή όταν υπάρχει εξέλιξη της παραμόρφωσης ή σημαντικά συμπτώματα.

Η φυσιοθεραπεία και η άσκηση συμβάλλουν στην ενδυνάμωση και στη βελτίωση της στάσης του σώματος, χωρίς όμως να επηρεάζουν σημαντικά την εξέλιξη της ιδιοπαθούς σκολίωσης. Χρησιμοποιούνται κυρίως υποστηρικτικά.

Πότε πρέπει να επισκεφτείτε γιατρό

Συνιστάται έλεγχος από ορθοπεδικό όταν παρατηρηθεί:

• ασυμμετρία στους ώμους ή στη μέση
• κλίση του κορμού προς τη μία πλευρά
• προεξοχή πλευρών
• πόνος στην πλάτη, ιδιαίτερα σε εφήβους

Η έγκαιρη αξιολόγηση δεν σημαίνει απαραίτητα θεραπεία, αλλά βοηθά στον σωστό έλεγχο και στην αποφυγή επιδείνωσης.

Συχνές Ερωτήσεις

Η σκολίωση προκαλεί πάντα πόνο;
Όχι. Στις περισσότερες περιπτώσεις, ιδιαίτερα στα παιδιά, δεν υπάρχει πόνος.

Μπορεί να διορθωθεί χωρίς χειρουργείο;
Σε πολλές περιπτώσεις δεν απαιτείται χειρουργείο. Η παρακολούθηση ή ο κηδεμόνας είναι συχνά επαρκείς.

Η άσκηση βοηθά;
Η άσκηση βοηθά στη μυϊκή ενδυνάμωση και στη γενική φυσική κατάσταση, αλλά δεν διορθώνει την καμπύλη της σκολίωσης.