Το κάταγμα ποδοκνημικής ή αλλιώς το κάταγμα αστραγάλου αποτελεί έναν από τους πιο συχνούς τραυματισμούς.  Είναι μία επίπονη κάκωση που μπορεί να κυμαίνεται από ένα απλό σπάσιμο ενός οστού, έως πολλά κατάγματα στην ίδια περιοχή. Όσο περισσότερα κατάγματα υπάρχουν, τόσο πιο ασταθής γίνεται η άρθρωση. Τα κατάγματα ποδοκνημικής μπορούν να συμβούν σε όλους, ανεξαρτήτως ηλικίας.

Ανατομία

Τα πιο συχνά επηρεαζόμενα οστά είναι η περόνη (έξω σφυρό) η οποία βρίσκεται στην εξωτερική επιφάνεια και η κνήμη (έσω σφυρό) που βρίσκεται στην εσωτερική επιφάνεια. Αν ένα κάταγμα αφορά και τα δύο οστά λέγεται αμφισφύριο ενώ εάν έχει σπάσει και η οπίσθια επιφάνεια της κνήμης λέγεται τρισφύριο. Πολλές φορές το κάταγμα συνοδεύεται από ρήξη των συνδέσμων μεταξύ της κνήμης και της περόνης.

Αίτια

Το κάταγμα αστραγάλου προκαλείται συνήθως από έναν στροφικό τραυματισμό, κατά το περπάτημα ή το τρέξιμο, όπως κατά τη διάρκεια αθλητικής δραστηριότητας. Μπορεί επίσης να προκληθεί από πρόσκρουση υψηλής δύναμης, όπως από από μία πτώση. Πιο συγκεκριμένα το κάταγμα ποδοκνημικής μπορεί να προκληθεί από:

• - περιστροφή της άρθρωσης
• - πτώση
• - άμεσο χτύπημα
• - στραβοπάτημα / γύρισμα ποδιού

Συμπτώματα

Τα συμπτώματα κατά το κάταγμα ποδοκνημικής τείνουν να είναι αρκετά εμφανή και μπορεί να περιλαμβάνουν:

• - Πόνος, συχνά ο πόνος δεν θα προέρχεται από την ακριβή περιοχή του κατάγματος.
• - Δυσκολία στο περπάτημα
• - Οίδημα (πρήξιμο) γύρω από τον αστράγαλο
• - Μώλωπες και φουσκάλες γύρω από την άρθρωση, αν και όχι αμέσως
• - Σε σοβαρά κατάγματα μπορεί να δείτε εμφανείς παραμορφώσεις των οστών γύρω από τον αστράγαλο.

Εάν τραυματιστούν νεύρα ή αιμοφόρα αγγεία που τροφοδοτούν το πόδι, μπορεί να υπάρχει ακόμη περισσότερος πόνος συνοδευόμενος από μούδιασμα ή αδυναμία κίνησης του ποδιού ή των δακτύλων.

Διάγνωση

Αφού συζητήσετε το ιατρικό ιστορικό, τα συμπτώματα και τον τρόπο με τον οποίο προκλήθηκε ο τραυματισμός, ο ορθοπαιδικός θα εξετάσει κλινικά το πόδι σας. Εάν ο γιατρός υποψιάζεται κάταγμα στον αστράγαλο, θα προχωρήσει σε πρόσθετες απεικονιστικές εξετάσεις (ακτινογραφία ή αξονική τομογραφία) για να παρέχει περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τον τραυματισμό σας.

Θεραπευτικές Επιλογές

Η θεραπεία βασίζεται στην ευθυγράμμιση των οστών και στη σταθερότητα της άρθρωσης του αστραγάλου. Ανάλογα με την έκταση του τραυματισμού η θεραπεία για το κάταγμα αστραγάλου είναι είτε συντηρητική είτε χειρουργική.

Θεραπεία

Εάν το κάταγμα της πηχεοκαρπικής βρίσκεται σε καλή θέση, τότε η θεραπεία είναι μη χειρουργική και περιλαμβάνει την εφαρμογή νάρθηκα ή γύψου. Ο γύψος συνήθως παραμένει έως έξι εβδομάδες και στη συνέχεια ο ασθενής χρησιμοποιεί νάρθηκα καρπού ο οποίος υποστηρίζει την περιοχή και μπορεί να αφαιρείται. Μόλις αφαιρεθεί ο γύψος, απαιτείται φυσικοθεραπευτικό πρόγραμμα με σκοπό την ανάκτηση της σωστής λειτουργίας και την ενδυνάμωση της πηχεοκαρπικής περιοχής.

Συντηρητική Θεραπεία

Εάν το κάταγμα της ποδοκνημικής αφορά μόνο το ένα κόκκαλο και δεν είναι παρεκτοπισμένο, τότε η θεραπεία είναι μη χειρουργική και περιλαμβάνει την εφαρμογή μίας μπότας για 6 εβδομάδες. Μετά τις 3 εβδομάδες επιτρέπεται η πλήρης φόρτιση με τη μπότα.

Χειρουργική Θεραπεία

Σε πιο σοβαρές περιπτώσεις καταγμάτων η χειρουργική θεραπεία είναι απαραίτητη. Κατά τη διάρκεια του χειρουργείου, τα θραύσματα των οστών επανατοποθετούνται και συγκρατούνται μεταξύ με ειδικές βίδες και μεταλλικές πλάκες (λάμες) προσαρτημένες στην επιφάνεια του οστού. Το χειρουργείο γίνεται με περιοχική αναισθησία και δεν χρειάζεται γενική αναισθησία ή μέθη. Ο ασθενής εξέρχεται από το νοσοκομείο λίγες ώρες μετά καθώς δεν χρειάζεται νοσηλεία.

Αποθεραπεία

Πριν από την έξοδο από το νοσοκομείο ο ασθενής θα συζητήσει αναλυτικά με τον κ. Πεντερίδη τα ευρήματα του χειρουργείου και θα λάβει το σχετικό φυλλάδιο με τις μετεγχειρητικές οδηγίες. Μετά τη χειρουργική επέμβαση, ο ασθενής δεν πρέπει να βάλει βάρος στο πόδι του για 4 έως 6 εβδομάδες. Συνιστάται τακτική παγοθεραπεία. Ο γυψονάρθηκας που υπάρχει μετά το χειρουργείο αντικαθίσταται από μία μπότα σε 3 εβδομάδες. Ο ασθενής θα παρακολουθηθεί από φυσιοθεραπευτή της ομάδας μας, εφαρμόζοντας ένα εξατομικευμένο πρωτόκολλο αποκατάστασης. Οι περισσότεροι ασθενείς επιστρέφουν πλήρως στις καθημερινές δραστηριότητες τους μέσα σε 3 μήνες.